Living lab uitbreiding deeltijdbanen zorg

De personeelstekorten in de gezondheidzorg verminderen door vrouwen in de zorg in staat te stellen langere werkweken te maken

In de gezondheidszorg werken ongeveer 900.000 vrouwen in deeltijd. Uit onderzoek blijkt dat 30 procent van hen meer uren zou willen werken. Tegelijkertijd bestaan er substantiële personeelstekorten in de zorg. Dit project gaat onderzoeken hoe vrouwen in de zorg in staat kunnen worden gesteld om langere werkweken te maken. Dat zorgt voor een betere positie van vrouwen op de arbeidsmarkt, voor meer economische zelfstandigheid van vrouwen en voor een verlaging van het structurele arbeidstekort in de sector.

In dit project werken zorginstellingen, de overheid, sociale partners, bedrijven, maatschappelijke organisaties en academici samen aan onderzoek voor de uitbreiding van deeltijdbanen in de zorg. Hiervoor worden zogeheten living labs (proeftuinen in bestaande werkomgevingen) binnen twee zorginstellingen ingericht.

In een living lab werkt een multidisciplinaire ‘squad’ samen: een groep talenten van de diverse betrokken partijen (bijvoorbeeld overheid, bedrijven en sociale partners). De inzet van deze mensen wordt gesponsord vanuit de betreffende werkgevers.

Een arbeidsmarkt is inclusief wanneer iedereen gelijke mogelijkheden krijgt om te werken, en op die manier haar of zijn talenten optimaal kan benutten en ontwikkelen. In Nederland bestaat echter nog altijd, zeker in internationaal perspectief, een grote mate van ongelijkheid tussen mannen en vrouwen in hun positie op de arbeidsmarkt. McKinsey & Company heeft dit in september 2018 expliciet beschreven in het onderzoek Power of Parity (PoP).

In de living labs analyseren de squads samen met de werknemers, de leidinggevenden en de personeelsafdeling van de instelling in zes maanden tijd de bestaande situatie, bekijken zij mogelijke oplossingen en testen zij deze uit in de praktijk. Hierbij kan worden gedacht aan oplossingen zoals het verbeteren van werkroosters, het vergemakkelijken van zorgtaken thuis, of het creëren van financiële prikkels om grotere deeltijdbanen aantrekkelijker te maken.

Resultaten
De eerste fase van het initiatief ‘Deeltijd in de zorg’ heeft interessante inzichten opgeleverd. Op 13 februari 2020 heeft de stichting het rapport ‘Het Potentieel Pakken in de zorg – De kansen rondom grotere deeltijdbanen’ overhandigd aan minister Van Engelshoven van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.

Foto: Duy vu Dinh

Dit zijn de belangrijkste inzichten:

  • Bijna één op de vier werknemers wil het liefst een groter contract, 46% lijkt tevreden met het huidige contract, 31% wil idealiter een kleiner contract;
  • Roostering, flexibiliteit, beloning en een prettige organisatiecultuur zijn de belangrijkste voorwaarden om meer te willen/kunnen werken;
  • Werkgevers hebben deze condities grotendeels in eigen hand;
  • ‘Andere prioriteiten’, ‘gebrek aan financiële prikkels’ en ‘kinderen’ zijn belangrijkste redenen om niet meer uren te willen werken.

Ook werkgevers en de BV Nederland kunnen profiteren van uitbreiding van de deeltijdbanen. Dit zijn de belangrijkste voordelen:

  • Werknemers hebben baat bij een groter contract: o.a. financieel (nu en in de toekomst), qua ontwikkelmogelijkheden en kansen op de arbeidsmarkt;
  • Voor zorginstellingen zijn er behalve het verminderen van de personeelstekorten ook andere positieve ‘bijvangsten’;
  • Nederland profiteert zowel maatschappelijk als economisch van een grotere bijdrage van vrouwelijk talent.

Foto:Chang Duong